Vanderveen UL40-S2P en MCML05 eind- en voorversterker

Ieder voordeel heb z’n nadeel…

Wrijft J.C. er altijd bij ons in.. En tja, als het ook zo simpel kan, waarom dan al die andere methodes? Zijn er alleen maar voordelen aan deze zo simpele schakeling? Nou, niet helemaal. Voor niks gaat de zon op. De crux zit ‘m met name in de dikke 100 kOhm weerstand die tussen voortrap en stuurrooster moet worden gebruikt. We hebben namelijk ook nog met de zogenaamde ‘Miller Capaciteit’ van de eindbuis te doen. Dat is een natuurlijk proces binnen een buis. Het resultaat van de normale capaciteit die tussen het stuurrooster en de anode aanwezig is, vermenigvuldigd met versterkingsfactor van de buis zelf. Deze Millercapaciteit vormt samen met de voorgeschakelde weerstand een laagdoorlaat filter.

Badwater?

Dat wordt dus wikken en wegen om tot een aanvaardbaar compromis te komen, maar je levert hoe dan ook flink aan bandbreedte in het hoog in. De UL40-S2 haalt normaal zonder probleem meer dan 100 kHz, mede dank zij Menno van der Veen’s eigen mooie uitgangstransformatoren. Met de Super-Triode schakeling in deze versterker moet je met een frequentiebandbreedte van 25 kHz genoegen nemen. Nog steeds aanvaardbaar, maar het houdt ook niet over. Een beetje een ´kind en het badwater´ gevoel kan ik niet ontkennen.

Maar ja, als er verder met de geluidskwaliteit weinig mis is? En dat laatste kan ik alleen maar beamen. Is de Super-Triode schakelwijze beter dan de triode of UL stand? Kan ik niet vertellen. Ik had dit keer een kant en klaar gebouwde versterker die ik maar niet meer afgebouwd heb. Ik had de versterker ook graag met en zonder de biasautomaat beluisterd en gemeten. Het kwam er om dezelfde reden ook niet van. Nu weet ik toevallig uit mijn andere ervaring met deze autobias module in verschillende van mijn eigen gebouwde versterkers dat deze erg goed werkt. En dat zal hier niet minder zijn.

Muziek

Ik heb de UL40-S2P eerst een paar dagen samen met mijn eigen voorversterker beluisterd. Later kwam er bij toeval ook nog een PrimaLuna Prolugue One versterker in huis. Ongeveer in dezelfde prijsklasse dan de UL40-S2P, tenminste, als je de laatste zelf in elkaar zet. Ook uitgerust met een uitstekend functionerende automatische bias schakeling. Dat geeft een mooi vergelijk. Zelfs de fysieke afmetingen van beide versterkers ontlopen elkaar niet veel. De PrimaLuna is kant en klaar en bovendien superieur gebouwd, de Vanderveen UL40-S2 moet je zelf zo netjes mogelijk bouwen, wat natuurlijk ook geen probleem hoeft te zijn. De schakelingen van beide versterkers verschillen onder andere in de gebruikte fasedraaiers. Prima Luna PL1De PrimaLuna heeft conventionele maar prima blok kern uitgangstrafo’s. Er wordt ook hier weinig tot geen overall tegenkoppeling gebruikt.

De eerste dagen in de audioinstallatie heb ik de UL40-S2 versterker met zo veel mogelijk muziek gevoed. Het maakt niks uit naar wat voor muziek je luistert, de UL40 is alles behalve eenkennig. Aan vermogen kom ik ook nergens tekort, zelfs niet met de weer herontdekte Black Sabbath collectie, recentelijk perfect geremasterd, en beter klinkend dan ooit, opnieuw uitgebracht door Rhino Records. Deze muziek komt toch het best tot zijn recht met een streepje meer op de volumeregelaar. Dan komt de PrimaLuna naast de UL40-S2. Klankmatig zijn er verschillen aan te wijzen. De PL klinkt wat ronder, volbloediger en altijd gemakkelijk in het oor. Een beetje de typische warme buizenklank zoals veel mensen die menen te herinneren als ze het over de buizenklank van de oude radio’s hebben. De UL40 klinkt echter weer schoner en strakker en is preciezer in het neerzetten van de instrumenten en zangstemmen in het klankbeeld. Een kwestie van smaak waarschijnlijk, maar het wat strakker definiëren van de UL40 kan me persoonlijk goed bekoren.

 Save as PDF

Dick van de Merwe

Dick van de Merwe is een echte buizenveteraan. Zijn Triodedick zelfbouw projecten worden wereldwijd door hobbyisten gebouwd. Reeds vanaf 1997 deelt hij zijn kennis via geschreven en on-line media.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.