Ortofon SPU #1

Een Step-up voor de Ortofon SPU#1 is noodzakelijk

Zoals je ziet hebben beide elementen conform Ortofon SPU elementen, een zeer lage uitgangsspanning van 0,18 mVolt. Je hebt er dus een step-up voor nodig om het signaal op voldoende output te krijgen. Een standaard MC ingang kan natuurlijk ook. Maar uit ervaring weet ik dat voor deze elementen, zoals eerder genoemd, trafo’s met een versterkings ratio van 1:30 of 1:40 ideaal zijn. Ortofon heeft er zelf ook een in het assortiment: de Ortofon ST-7.

Luxman AD 8030

Op dit moment speel ik zelf met een Luxman AD 8030 step-up met een 1: 30 ratio. Deze fraaie klassieke step-up transformator is zeer zeldzaam aan het worden en lastig te vinden. In vergelijking met een standaard 1: 10 of 1:20 step-up merk je dat de SPU elementen de extra gain echt nodig hebben om tot bloei te komen. Spelen met bijvoorbeeld een Ortofon T-20 geeft wel voldoende output, maar het blijft allemaal een beetje saai. Ook de zelfbouw Cinemag 3440a (1:18) geeft niet echt een sprankelende performance die ik wel heb met de Luxman. Op dit moment staat er nog een andere DIY step -up in de steigers. Ook deze is gebaseerd op een Cinemag transformator: de Cinemag 1254. Deze trafo is speciaal ontwikkeld voor low output phono cartridges als deze Ortofon SPU elementen. Met een ratio van 1:7.5/15/30 is dat een zeer veelzijdige step-up en perfect geschikt voor een low output Ortofon SPU.

De set-up

Zoals gezegd is de Ortofon SPU geschikt voor wat zwaardere toonarmen. De compliantie van Ortofon SPU elementen is relatief laag ( dynamic, lateral – 8-10 µm/mN). Mijn set-up bestaat uit een Thorens TD124 MKII en een Audio Creative GrooveMaster II. De effective massa van de GrooveMaster II is ongeveer 22 gram. Als ik de resonantiefrequentie meet kom ik op een nette 10 Hz. Een perfecte combinatie dus. Met een naalddruk van 4 gram voor de Ortofon SPU is dit een plezier om de naald in de groef te laten zakken. Geen zenuwachtig gewiebel of nerveus gepiel, maar gewoon hop, zakken en spelen. Het geeft een gevoel van controle en kracht. Ik krijg wel eens vragen of die hoge naalddruk geen slijtage geeft aan de plaat zelf. Dat kan ik met zekerheid ontkrachten. Heb je wel eens nagedacht hoe er schade door een naald door een groef kan ontstaan. Natuurlijk, elke speelbeurt geeft contact slijtage. Maar weet wel dat slijtage voornamelijk afhankelijk is van de contact tijd….. Als je dan bedenkt wat de contact tijd van de naald is op één punt in de groef tijdens het draaien; microseconden… dan is slijtage echt verwaarloosbaar. Er wordt vaak meer schade aangericht door een te lage naalddruk dan een hogere naalddruk.

Verschil SPU GM Classic MKII en SPU #1S en E

Ik ken mijn eigen Ortofon SPU Classic MKII erg goed en ik vind het een heerlijk element. Veel detail, balans en precisie. Met als bonus een prachtig gecontroleerd en warm laag. Enfin, het is een element waar ik de rest van mijn leven mee kan doen als het zou moeten. De Ortofon SPU GM Classic MKII is een SPU element met een zogenaamde ‘naakte sferische naald’ met een tip radius van 18 um. Een naakte naald wil zeggen dat de gehele naald is gemaakt van diamant en in de cantilever is gelijmd. Een zogenaamde ‘bonded’ als bij de Ortofon SPU#1 het geval is, heeft een diamanten tip gelijmd op een metalen staafje die in de cantilever is gelijmd. Op het plaatje hieronder zie je beide verschillen.Ortofon SPU

Dit is dan ook direct het grootste verschil tussen de SPU#1 elementen en de GM Classic MKII. In het algemeen hebben de ‘nude‘ naalden een lagere massa en tracken een stuk beter. Het maakt de overall performance beter dan een ‘bonded’ naald. Daarbij heeft een elliptische naald, vanwege zijn beter contact met de plaatgroef een pluspunt achter zijn naam staan, vergeleken met de ronde of sferische naaldvorm.

Het grote voordeel van het testen en beluisteren van deze elementen is dat ik gewoon ‘on the fly’ kan wisselen van element. De GrooveMaster II heeft een vaste effectieve lengte van 304,75 mm die een Ortofon SPU element exact positioneert op de twee nulpunten volgens Baerwald. De elementen hebben allemaal een gewicht van 34 gram. Het enige dat ik moet instellen is de Azimuth. Dit is de hoek van het element, waarin de naald loodrecht in de groef staat. Deze heb ik vooraf voor beide elementen gemeten met de Feickert software en kan eenvoudig na montage van het element op de arm met een waterpasje worden ingesteld. Wie wil weten wat deze termen inhouden en hoe ik dit meet moet nog maar eens mijn artikel lezen: Het belang van een goede element afstelling: de Azimuth

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Bewaren

Marco Bouwer

Marco Bouwer is een ware luidspreker en platenspeler fanaat. Wanneer hij niet voor zijn luidsprekers zit, dan werkt hij wel aan een paar nieuwe. Onlangs heeft Marco de laatste hand gelegd aan een revolutionaire platenspeler arm.

5 gedachten over “Ortofon SPU #1

  • 14 maart 2017 om 19:15
    Permalink

    Hallo Marco,
    De Cinemag 3440a kan ook zo worden aangesloten dat hij een versterkingsratio van 1:37 geeft. Heb je dat uitgeprobeerd en viel het tegen?

    Groet,
    Robert Poutsma

    Beantwoorden
    • 16 maart 2017 om 10:55
      Permalink

      Hallo Robert, Dat klopt. Ik vind de 3440a een mooie step up trafo maar hij is eigenlijk ontworpen voor microfoon versterkers. Als step up voor phono voldoet hij ook bovengemiddeld. Zeker voor de prijs van de trafo. De definitie en ruimtelijkheid kan m.i. beter. Dat doet de Cinemag 1254 weer een stuk beter. Deze is dan ook speciaal ontworpen voor phono step-up.

      Beantwoorden
  • 05 september 2017 om 12:24
    Permalink

    Dag Marco,

    Ik heb een oude Thorens 124 gekocht met een SPU G element en een step up transformer.
    Ik wil een nieuwe SPU kopen. Mijn vraag: welke SPU zou je adviseren? Kan ik de oude transformer blijven gebruiken? Ik zou misschien nog een MCA 76 tweede hands kunnen aanschaffen.
    De arm is een SME 3009 eerste versie

    Beantwoorden
  • 27 oktober 2019 om 21:09
    Permalink

    Hoi Marco.

    Ik lees weer eens dit artikel nu ik zelf een SPU Meister Silver mkII heb.
    Ook ik heb de schroevendraaier gehanteerd om naar de lead wires te kijken en wat schertste mijn verbazing: Ik had ook de goedkope leads verwacht, maar hier zitten de LW 800 s silver leads in. Waarschijnlijk ook omdat ie zilveren spoeldraden heeft. Kortom ik laat het lekker zo 😉

    Beantwoorden

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.