Daudio dipool luidsprekersysteem (deel 1)

Hoog en midden

Daudio mid en hoog (3)Bovenop de slimme laagbehuizing is de constructie met de midunit opgebouwd. De baffle van de middentoner is met twee RVS profielen aan de laagkast gemonteerd. De Mundorf AMT hoogweergever is hier tussenin vrij opgehangen. Alle luidsprekerunits stralen dus ook vrij naar achteren uit. Zoals we het ook van een elektrostatische luidspreker kennen.

Daudio gebruikt naast het actieve cross over filter voor het laag, met instelbare correctiecurve voor de laagcompensatie, een passief filter tussen middentoner en AMT hoogunit. Bij een volledig actief systeem moet er voor iedere unit apart een eindversterker worden gebruikt. Los van dit feit vertelde Hans dat het hybride cross-over filter hem tot nu betere resultaten geeft dan een full elektronisch filter, wat de mannen uiteraard ook hebben geprobeerd.

Daudio Mundorf AMT hoogunit

De scheiding tussen hoog en laag

Daudio mid en hoogDe kantelfrequentie tussen laag en midden ligt op een mooie lage 150 Hz. Dat betekend dat het allerbelangrijkste deel van het frequentiespectrum door het bovenste gedeelte van de Daudio luidspreker wordt weergegeven. En door de hybride opzet van het cross-over filter geeft dit mooie extra opties. Als je bovenkant van de Daudio dipool aan kunt sturen met  je eigen favoriete versterker, bestrijkt die het frequentiegebied dat grotendeels voor het karakter van het geluid zorgdraagt. Maar de push in het diepere laag, juist in het frequentiegebied waar de meeste energie uit de versterker wordt geëist wordt door een eigen toegepaste versterker verzorgd. Dat geeft de nodige voordelen.

Daudio bovenaanblikWaarom hebben we bijvoorbeeld bij een single ended eindversterker een excessief grote uitgangstransformator nodig? Toch om het diepe laag krachtig en onvervormd weer te kunnen geven zonder dat de trafokern hoorbaar gaat verzadigen? Als de versterker pas vanaf 150 Hz wordt ingezet en daaronder met bijvoorbeeld 6 of 12 dB/octaaf af valt zal deze zijn nobele werk als vanuit een donzen bedje kunnen doen. Met twee vingers in de neus, om het populairder uit te drukken, appeltje eitje.

Op deze wijze heb ik zelf jarenlang gespeeld met de SOTA luidsprekers, waar het laag noodgedwongen actief moesten worden aangestuurd omdat ik anders mijn geliefde kleine single ended triodeversterkers niet eens zou kunnen gebruiken. Deze set staat ik nog steeds op de werk/hobbyruimte.

 

Aansluiten

Daudio helemaalHet aansluiten is niet moeilijk dank zij de bijna foolproof keten die Hans heeft samengesteld. Binnen de kortste keren staat de boel te spelen. De eerste indruk? Niet geweldig, het laag overheerst, het midden is wat ingehouden. De speakers komen net uit de auto, niet zo vreemd dus. Ik heb de laagcorrectie eens flink stuk terug gedraaid, die stond nog op maximale correctie.

Daar knapt het geluid aardig van op. De dagen daarna gaat het steeds beter klinken en kan de laagcorrectie weer steeds verder richting maximaal worden gedraaid. Ik kom op ongeveer 1/3 van de maximale stand uit voor Hans weer langskomt om de spullen weer in zijn auto te schuiven.

Het geluid is dan mooi in balans. Het laag is werkelijk van grote klasse, strak, diep en naadloos aansluitend op het middengebied. De Mundorf AMT tweeter is een juweeltje. Honing voor de oren, zonder aan detail in te leveren.

Waar mijns inziens nog wat te halen valt is het middengebied, dat ondanks de vreselijk mooie middenunit nog niet van het kaliber is van het laag en hoog. Maar dat dit helemaal goed geen komen, daarover heb ik weinig twijfels. Een bijkomend punt is natuurlijk dat ik hier in principe niet alleen naar de luidsprekers luister, maar ook naar de bijgeleverde versterkers. Misschien trekt het midden wel helemaal open als er een mooie buizenbak aan wordt gehangen… Misschien ook wel niet… Er is nog wel het één en ander te experimenteren dus.

Bij het bezoek aan Hans is de filterhelling aan de laagkant ook al weer aangepast. Gewijzigd van een een tweede orde naar een eerste orde helling. Dat moet het midden meer lucht en vrijheid geven. Mede door het nu wel erg simpele filter heeft de kwaliteit van de seriecondensator veel invloed op het eindresultaat.

Mooi project op komst!

Daudio levert dit mooie systeem niet alleen als complete set, maar ook in onderdelen voor de zelfbouwer. Met Hans is afgesproken dat Audio-Creative een Daudio speakerkit beschikbaar krijgt om samen te bouwen. Tijdens de bouw zullen we alles vastleggen met mooie foto’s. Het actieve cross-over filter en de versterkermodule voor de laagkast blijft onveranderd, dat is een heel sterk punt van dit systeem. Maar experimenteren met verschillende types versterkers voor het bovenste deel van het speakersysteem gaan we zeker doen.

Als je bijvoorbeeld een buizenbakje wilt gebruiken krijgt die het een stuk gemakkelijker als het diepste laag niet hoeft worden weergegeven door de versterker. Of een kleine maar fijne solid state versterker, zoals een aantal ontwerpen van Nelson Pass, die heel populair zijn bij de zelfbouwer. Ik noem maar wat, de keuze is in principe onbeperkt.

We hebben in ieder geval zin in dit mooie zelfbouwproject…

Mocht je eens kennis willen maken met Daudio en met je eigen oren eens naar dit mooie luidsprekersysteem kunnen luisteren? Dat kan onder andere op de komende X-fi show, half september in Veldhoven.

Daudio site
DiY projecten van Jeroen Dezaire

Dick van de Merwe

Dick van de Merwe is een echte buizenveteraan. Zijn Triodedick zelfbouw projecten worden wereldwijd door hobbyisten gebouwd. Reeds vanaf 1997 deelt hij zijn kennis via geschreven en on-line media.

5 gedachten over “Daudio dipool luidsprekersysteem (deel 1)

  • 15 augustus 2013 om 08:57
    Permalink

    Dick, wat leg je weer helder de technische achtergronden uit. De interactie van luidspreker met versterker wordt boeiend uitgelegd. Dank.

    Beantwoorden
  • 04 april 2014 om 22:27
    Permalink

    Ik ben in september op de X-Fi show geweest en vond ze wel fraai klinken,voor de op dat moment gepresenteerde prijzen.
    Ondertussen is de prijs verdubbeld (17500€..slik) en staan ze ook NIET meer als zelfbouw kit op de site.
    De slogan “door directe verkoop houden we onze producten betaalbaar”staat er nog wel.
    Is dit ook de reden dat de door jullie te bouwen set,zoals in het artikel genoemd er
    niet is gekomen?

    Beantwoorden
    • 05 april 2014 om 07:25
      Permalink

      Hallo Willard,

      Toevallig had ik afgelopen woensdag Hans Beckeringh aan de telefoon. Die vertelde me dat ze de zaak bij Daudio anders gingen aanpakken. De zelfbouwversie wordt niet meer actief gepromoot, maar blijft nog wel mogelijk. Ook dat de Daudio speakersystemen duurder zouden worden. Dat de prijs verdubbeld zou worden wist ik echter nog niet. Dat is ook voor mij even slikken. Ik vond de oorspronkelijke prijs al aardig straf. De nieuwe prijs zet dit mooie open baffle systeem voor het leeuwendeel van de geïnteresseerde mensen definitief buiten spel en alleen nog interessant voor de vermogende happy few. Maarrrr, Marco is een paar weken geleden reeds begonnen met de bouw van de laagkasten. Dat geeft meteen antwoord op je vraag of de zelfbouwversie er nog komt. Sterker nog: dank zij de nieuwe (prijs)ontwikkelingen bij Daudio wordt het alleen maar aantrekkelijker voor de actieve zelfbouwer om de handen uit de mouwen te steken. Wordt vervolgd…

      Beantwoorden
  • 05 april 2014 om 10:05
    Permalink

    Dick,

    Goed om te horen dat zelfbouw wel een (beter) betaalbare optie blijft.
    Ik ga dit zeker volgen,en hoop dat jullie de muzikale kwaliteiten van een buizen/klasse D
    combinatie voor de versterking van de Daudio gaan recenseren.

    Beantwoorden

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *